Aziatische hoornaar rukt verder op

Regionale vondsten passen in snelle verspreiding

De recente vondsten van Aziatische hoornaarnesten in Nederland staan niet op zichzelf. Volgens Richard Piké, eigenaar van Bestrijdingsdienst, zijn dergelijke meldingen inmiddels niet meer uniek. Nadat in 2017 het eerste Nederlandse nest werd gevonden op Schouwen-Duiveland, verspreidde de soort zich vanuit het zuiden snel over de rest van het land. In 2025 werden zelfs meer dan 10.000 nesten gemeld.

Hoe groot de overlast dit jaar gaat zijn, moet nog blijken. Uit het aantal gevangen hoornaars kan niet rechtstreeks worden afgeleid hoeveel nesten er zijn. Eén nest kan namelijk veel werksters voortbrengen die herhaaldelijk in hetzelfde gebied op zoek gaan naar voedsel. Daarnaast hangt het af van het seizoen en of er koninginnen of alleen werksters zijn gevangen.

De vondsten sluiten daarmee aan bij de landelijke trend: volgens de NVWA is de geelpoothoornaar inmiddels gevestigd en wijdverspreid in Nederland. Dit betekent dat het aantal nesten zodanig groot is dat volledige opsporing en verwijdering niet meer realistisch zijn.

Zomerweer vergroot activiteit van de hoornaars

Door het warme zomerweer zijn Aziatische hoornaars momenteel actiever. Daarnaast groeien kolonies in de zomer snel, waardoor het aantal werksters toeneemt dat op zoek gaat naar voedsel. Hierdoor worden vanaf de zomer meer exemplaren gezien en gemeld. In de nazomer en herfst zijn kolonies doorgaans het grootst.

Een zachte winter kan bovendien de overlevingskans van overwinterende koninginnen vergroten. Toch kan de opmars niet aan één warme zomer worden toegeschreven. “De belangrijkste oorzaak is dat de soort inmiddels over een groot gebied gevestigd is en ieder jaar nieuwe koninginnen voortbrengt. Het Nederlandse klimaat is nu al geschikt voor vestiging; klimaatopwarming kan die ontwikkeling in de toekomst verder versterken”, aldus Piké.

Vroege signalering cruciaal voor beheersing

Volgens Bestrijdingsdienst ligt de uitdaging de komende jaren vooral in het beperken van risico’s. “Gerichte beheersing blijft zinvol. Daarbij gaat het vooral om vroege signalering, het opsporen en professioneel verwijderen van risicovolle nesten en het beschermen van locaties zoals scholen en drukbezochte openbare ruimten. Provincies zijn formeel verantwoordelijk voor de invulling van de beheersmaatregelen”, aldus Piké.

Bestrijdingsdienst raadt daarnaast aan om deze zomer extra voorzichtig te zijn rondom nesten, omdat deze fel worden verdedigd wanneer ze worden verstoord of wanneer mensen te dichtbij komen. Het zelf verwijderen van nesten wordt daarom afgeraden.

Wanneer er een enkel exemplaar wordt gezien, is er geen reden tot paniek. Piké: “Aziatische hoornaars zoeken normaal gesproken geen confrontatie met mensen. Zie je er één, houd dan afstand en probeer op veilige afstand een duidelijke foto te maken. Meld de waarneming, zodat er snel kan worden ingeschat of er sprake is van een nest in de buurt.”