Er zijn van die raadsels die zelfs de grootste filosofen van slag brengen. Ik noem er een paar. Wat is klein, groen, en vliegt door de lucht? Een spruitvliegje of een vliegspruitje. Wat is klein, groen, en als het bij de buren tegen de muur vliegt gaat bij ons de bel? Dat is puur toeval.
Weet je nog, de mussenraadsels op de kleuterschool, toen je voor het eerst ontdekte dat humor vooral voor kleine, lelijke of vreemde eenden een geliefde uitweg was. Wat is klein, vliegt door de lucht en is heel wijs? Juist, een Erasmus. Wat is klein, vliegt door de lucht en komt klaar? Precies ja. Maar de hamvraag blijft, wat kwam eerder, de Erasmus of het Erasmus-ei?
Dat vraagstuk stamt al uit de oudheid, lang voordat Darwin er een onbevredigend antwoord op gaf. Vanuit de evolutieleer kwam het ei eerst. Via een reptielenei ontstond een soort oerkuikenei waaruit uiteindelijk, de kip, de eend en dus ook de Erasmus is gekropen. Maar hoe zit het met dezelfde vraag als het gaat over God en geweten? Wie of wat kwam eerder?
Zelfs de Grieks-Romeinse filosoof Plutarchus had geen oplossing. Volgens hem was er eerst ‘het idee’- een eureka moment. Daarna bestonden kip en ei zoals ze nu nog bestaan, als een vicieuze cirkel waarbij niet zonder de ander kan. Die filosofie werd later nog eens dunnetjes over gedaan door Descartes met ‘ik denk, dus ik ben’. Dat luidde toentertijd de verlichting in. Na de wrede, donkere middeleeuwen gingen de lampen aan.
Maar zelfs de huidige wetenschap geeft nog steeds een soort catch22 antwoord. Het geweten zou zitten in het instinct, een soort oergevoel van: dit hoort zo. Dat komt omdat we kuddedieren zijn en we om te overleven moeten doen wat hoort om bij de groep te blijven. Het is de aangeboren neiging om zorgzaam te zijn, samen te werken en niet zomaar alles en iedereen aan te vallen. Maar die vlieger lijkt niet meer op te gaan. Of moeten we zeggen, dat lijkt opnieuw niet meer te kloppen. Zijn we terug bij de barbaren?
Catch 22 is de beroemde Kafkaiaanse regel van het leger, uit het boek van Josef Heller. Je hebt het recht bij een gevaarlijke oorlogssituatie vrijstelling van dienst aan te vragen op basis van gekte – je kan de stress niet aan - je voelt je niet veilig. Maar juist die aanvraag toont hoe verstandig je bent en kan daarom alleen maar worden afgewezen.
De vraag wat eerder kwam wordt bestudeerd door de kosmogonie waaruit zowel het genesisverhaal als de kwantumtheorie voortkomen. De plek dus waar God en geweten, Einstein en Spinoza samenkomen. De grootste denkers, of het nu gaat over exacte wetenschap, religie of neuro-begrip, komen uit bij iets dat boven de eend en het ei staat. Noem het de natuur, noem het God of geweten. Immers, wat betekent een naam? Een roos zou even zoet ruiken, hoe je haar ook noemt. Einde quote.
Feiten, quotes en afbeelding met dank aan AI.
Een vapende eend, een wereldberoemde ‘onthoofde’ flamingo en verschillende dieren met good en bad hair days: je wordt instant blij in Natuurmuseum Brabant! Daar is vanaf 21 november de achtste editie van fototentoonstelling ‘Comedy Wildlife Awards’ te zien, met veertig foto’s van dieren in onbedoeld komische situaties. Puur natuur en gegarandeerd goed voor een glimlach!
Vanaf 1 januari 2026 is er een nieuw verkeersbord voor zero-emissiezones en milieuzones. Hierdoor zijn er minder verschillende borden nodig, wat het voor bestuurders duidelijker maakt. Het nieuwe verkeersbord geeft aan dat bestuurders een zone betreden waar voertuigen met uitstoot van schadelijke stoffen beperkt of geen toegang hebben. Ook geeft het bord aan welke voertuigen geen toegang hebben tot de zone. Gemeenten vervangen de oude borden tussen 1 januari en 1 juli 2026. De toegangsregels voor zero-emissiezones en milieuzones blijven hetzelfde.
De voorzieningenrechter heeft de gemeente Breda in het gelijk gesteld in de rechtszaak over de verkeersmaatregelen in Prinsenbeek, aangespannen door de gemeente Etten-Leur. Breda is zeer verheugd dat de maatregelen kunnen worden voortgezet.
![26012101dolleminasjb[1].jpg](https://www.hbnmp.nl/cache/99f69e83cda4b1cb6f6c415f34b14596/26012101dolleminasjb[1].webp "26012101dolleminasjb[1].jpg")
Op donderdag 22 januari wandelen de Dolle Mina’s vanaf station Breda langs onveilige plekken in de stad. Badend in het licht van vele rode fietslampjes vragen zij aandacht voor intimidatie op straat en leveren zij – in samenwerking met Gemeente Breda en Bo Diversity – een bijdrage aan een veilig Breda voor iedereen.. Badend in het licht van vele rode fietslampjes vragen zij aandacht voor intimidatie op straat en leveren zij – in samenwerking met Gemeente Breda en Bo Diversity – een bijdrage aan een veilig Breda voor iedereen.